العلامة المجلسي (مترجم :كمره اى)
122
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى)
و گفته : نكته اينكه دو تاى اول را با واژه « من » آورده و دو تاى آخر را با « عن » گفتيم : آنچه پيش و پس است خيال و وهم است و زيان آنها عقيده نادرست و كفر است و آنچه از راست و چپ است شهوت و خشم است و زيان آنها گناه است و قابل بخشش است و به اين ملاحظه دو كلمه آورده . و در باره اينكه شيطان بيشتر آنان را ناسپاس شناخته گفته : نفس آدمى 19 نيرو دارد كه همه كامجو هستند و شهوت پرست 10 - حواس ظاهره و باطنه 2 - شهوت و خشم 7 نيروهاى درونى كه جاذبه ، ماسكه ، هاضمه ، دافعه ، غاذيه ، ناميه و مولده كه همه 19 اند و نفس را بجهان تن خوانند و در كامجوئى تشويق كنند تنها يك نيروى خرد است كه او را بپرستش خدا و سعادت روحانى ميخواند و 19 نيرو زورمندترند از يك نيرو . اينكه فرموده « راستى كه او شما را بيند و قبيله او » طبرسى - ره - در ( 4 : 40 و 41 ) گفته : قبيله او نژاد او است كه دليلش قول خداست « آيا ميگيريد او را و نژادش را دوستانى در برابر من » و گفتند : قبيل او سپاهيان و پيروان او از جن و ديوانند « از آنجا كه شما آنها را نبينيد » ابن عباس گفته : خدا تعالى شياطين را چون خون در تن آدمى روان كرده و سينه آدميان را جايگاه آنان ساخته چنانچه فرموده « آنكه وسوسه كند در سينههاى مردم » و آنها آدميزادهها را بينند و آدميزادهها آنها را نبينند ، زيرا جسم لطيف و شفافند و ديد آنها نياز بفزونى شعاع دارد . ابو بكر بن اخشيد و ابو الهذيل گفتند : رواست خدا به آنها توانائى داده باشد تا در هم روند و بديد حاضران آيند ، على بن عيسى هم گفته چنين قدرتى دارند . شيخ مفيد ابو جعفر هم همين را گفته ولى جبائى گفته : نميشود كه شياطين و پرى ديده شوند چون خدا فرمود : شما آنها را نبينيد و همانا رواست كه در زمان پيغمبران ديده شوند بواسطه درهم شدن جسم آنها تا معجزه آنان باشند چنانچه رواست فرشتهها